Postapokalipsa bez ograniczeń!

Nine Inch Nails z "Dystryktem 9"

2012-01-07T02:21:00.010+01:00

Plakat do filmu "Dystrykt 9".

Po małej przerwie, na rozruch coś luźniejszego ;-)

Pakiet nastrojów - nazwijmy to apokaliptycznych - może zawierać wiele dziedzin kultury i sztuki. Jednak to muzyka, działająca tylko na jeden zmysł - czyli słuch - najbardziej chyba poruszy w słuchaczu, to co konieczne jest do odkrycia i zrozumienia tzw. "klimatów" - WYOBRAŹNIĘ.

Muzyka Nine Inch Nails zawiera właściwie chyba wszystkie elementy służące do "audiooprawy" nastrojów związanych z apokalipsą. Agresja, beznadzieja, depresja, gorycz, pustka, samotność, zniszczenie - o jak miło! Ale też jakaś ukryta nadzieja i siła, że choć jest źle, to trzeba iść naprzód. A to już przecież postapokalipsa jest.

Część z wyżej wymienionych elementów zawiera film "Dystrykt 9". Główny bohater z "opiekuna zwierząt", jakimi są przebywający w podjohannesburskim getcie kosmici, sam staje się zwierzyną łowną, gdy przez przypadek staje się kluczem do ogromnych zysków, jakie może przynieść poznanie technologi Obcych. W ciągu jednej chwili życie jednego człowieka obraca się gruzy, choć świat obok idzie swoim torem.

Czy to skłoniło parę osób, by do serwisu YouTube wrzucić filmy zmontowane z fragmentów "Dystrykt 9" (głównie te same sceny widowiskowej walki) oraz różnej muzyki Nine Inch Nails? Trzeba przekonać się samemu.

Szkoła Wyższa Polskiej Myśli Tłumaczeniowej

2011-08-30T03:22:00.004+02:00

"Strefa X (Monsters)" - plakat z filmu.

Polska język to trudna język.

A także:

Chodzi mi o to, aby język giętki

Powiedział wszystko, co pomyśli głowa.

I tym sposobem, nawet w filmowych klimatach postapokaliptycznych narodzą się ciekawe kwiatki:

Cloverfield - Projekt: Monster

Deep Impact - Dzień Zagłady

Knowing - Zapowiedź

Monsters - Strefa X

Shaun of the Dead - Wysyp żywych trupów

Sunshine - W stronę Słońca

Terminator - Elektroniczny morderca (klasyka!)

The Book of Eli - Księga ocalenia

Zwycięzcą zostaje film Monsters, w którym "kreatywność" (a może kreatywizjonizm?) zarówno na odcinku tłumaczenia tytułu jak i polskiej wersji plakatu osiągnął szczyty.

Strefa X (Monsters)" - plakat z filmu - wersja polska.

Jest Crunchips, jest impreza? Nie! Jest maska przeciwgazowa, jest postapo!!!

PS.
Częściowo oparto o przemyślenia użytkowników Forum Trzynastego Schronu: pucki i Glassiusa.

Postapokalipsa czyli co? #4 - Modelowanie

2011-07-27T04:09:00.002+02:00

Modelka z galerii Fallout Corner

Modelowanie (def.): odwzorowaniewybranych właściwości oryginału. Istotą modelowania jest badaniewpływu określonych elementów środowiska na przebieg rzeczywistychprocesów, za pomocą określonego modelu.

Nie wywołamy wojny atomowej bysprawdzić jak zachowa się system obrony. I tysiąc kapłanówvoodoo nie sprawi siłą swoich mocy pojawienia się zombie (zresztątych ichnich, a nie tych romerowskich). Nie sprawimy wystąpienia masowych klęskżywiołowych, epidemii, katastrof. Nawet UFO będzie miało nas wsobie tylko znanym miejscu i nie przyleci na Ziemię, robiącmegarozpierduchę. Jednak za pomocą fikcji zawartej w fantastycepostapokaliptycznej, zamodelujemy stany,zachowania, zdarzenia, kwestie przyczynowo-skutkowe tychżeradykalnych zmian i przeobrażeń, które postapokalipsa zawiera.

Fikcjaanalizowana w centrach, instytutach, think-tankach, sztabach. To niezabawa, to tylko jeszcze jedna droga do przewidzenia co może pójśćźle oraz znalezienia potencjalnych rozwiązań. Ale i nas postapokalipsa również może czegoś nauczyć.

Polskie Postapo

2011-07-17T10:52:00.000+02:00

Polskie Postapo - to konkurs zorganizowany przez czasopismo Trzynasty Schron, będący próbą stworzenia pierwszego literackiego uniwersum postapokaliptycznego, dziejącego się w polskich realiach.

Ambitne założenia, zostały połączone z dużą swobodą konkursowiczów, a jedynymi wymogami jest to by akcja nadesłanych tekstów toczyła się w Polsce i by było postapokaliptycznie (a nawet pre i apokaliptycznie).

Co z tego wyjdzie, to się okaże, ale spróbować zawsze warto.

Regulamin konkurs Polskie Postapo

Bigos hultajski z Barbie

2011-04-16T03:43:00.009+02:00

"Sucker Punch" - plakat z filmu.

Postapokalipsa filmowa stanowi jasno określoną i sprecyzowaną konwencję. Jednak to czasem sama konwencja może być tworzywem, dowolnie lepionym i układanym by osiągnąć zamierzony cel w postaci ciekawego widowiska.

Te zdjęcie po lewej może sugerować, że pojawi się tu recenzja filmu "Sucker Punch", który jeszcze się trzyma na ekranach kin w Polsce. Nie. Nie będę też starał się udowodnić, że ten obraz jest klasycznym, gatunkowym kinem postapokaliptycznym. Bo nie jest. Natomiast jest modelowym przykładem na to, jak z wielu oklepanych, fantastycznych motywów kultury popularnej, stworzyć DZIEŁO, jednocześnie tworząc KICZ (w zależności od punktu widzenia).

Długo brakowało mi jakiegoś znanego już przeze mnie motywu, wątku, do którego mógłbym odnieść "Sucker Punch". Patrząc na plakat widzimy młode, zgrabne, miło wyglądające młode panie, które wykorzystując swój seksapil będą uwodzić wrednych facetów, by potem im skopać tyłki. Nie, nic tych - na szczęście rzeczy. Panie, (zwłaszcza główna bohaterka), a owszem wyglądają jak spełnienie "mokrych" fantazji erotycznych starszych panów, ale takich rzeczy w tym filmie na szczęście nie ma. Na szczęście, gdyż tego szajsu jest pod dostatkiem wszędzie, w postaci wyzywającego i kującego po oczach erotyzmu. Skoro więc nie jest to kolejny film o "grupce ładnych niuni kopiących tyłki w męskim świecie", to co pozwoliło mi go dodefiniowiać i w ostateczności zaliczyć do gatunku kina około postapokaliptycznego?

Odpowiedź jest prosta: animowany serial "Samuraj Jack", emitowany swego czasu w stacji Cartoon Network. Apokalipsę na Ziemię przyniósł demon zwany Aq, ale nasz bohater walczy z nim nie w swoich czasach, ale w świecie przyszłości, będącym pomieszaniem znanych wątków kulturowych. Obok steam i diesel punku, jest fantasy, gangsterskie klimaty noir, rycerze, smoki, roboty, motywy ze znanych filmów, powieści czy komiksów (Mad Max, Łowca Androidów, kino kowbojskie), ludzie, mutanty, wszelakiej maści różne stwory. Bohaterem zaś jest skromny samuraj, cesarski syn, przemierzający Ziemię z nieodłącznym mieczem przy pasie, który jest jedyną bronią zdolną pokonać demona Aq.

Dziwne? Chore?? Pojęcie "dzieło" miesza się z "kiczem", ale wystarczy obejrzeć parę odcinków i postarać się zrozumieć konwencję, która niczego nie udaje. Tak ma być od początku do końca.

"Sucker Punch" - kadr z filmu.

I tak samo jest też w przypadku "Sucker Punch". Jednak tutaj poziom apokalipsy, miejscem od którego zaczyna się "rozpad", wyznacza ucieczka głównej bohaterki w świat marzeń, spowodowana traumatycznymi przeżyciami. A sama bohaterka została w tym świecie już na stałe, po przeprowadzonym na niej zabiegu lobotomii. I to w sumie tyle, gdy chodzi o wyjaśnienie "o co w tym wszystkim chodzi", ale dopiero początek by zacząć bawić się konwencjami, za pomocą których zostaną przedstawione "bitwy" bohaterek filmu, w walce o zmianę rzeczywistości.

Te zaś toczą się w świecie:

- samurajskich zjaw-golemów, którym nie obce jest wielolufowe obrotowe działko;

- okopów z czasów I wojny światowej, w której walczą ze sobą napędzani parą niemieccy żołnierze-zombie kontra alianci w mechach rodem ze Starcfarta;

- rycerzy walczących z orkami, chroniącymi smoka;

- cywilizacji robotów, walczących o swoje prawa za pomocą metod terrorystycznych.

"Sucker Punch" - kadr z filmu.

Zaś w to wszystko wkracza grupka pięciu zgrabnych pań, uzbrojonych po zęby w najnowszą broń palną, mająca wykonać zadanie, zlecane przez starszego, nobliwego pana. Totalny odlot, w którym sensu na pierwszy rzut może i nie ma żadnego, ale gdy poniesiemy się klimatowi filmu, wówczas widać go o wiele więcej, niż w spinających się na wielkie dzieła produkcjach.

"Sucker Punch" gra tak samo konwencjami, jak pewna seria gier zwana Fallout (zapewne ją znacie ;-)), gdzie mamy ów dziwaczny gatunek fantastyki zwany retrofuture, zmieszany z atom punkiem i dawką fantastyki bliskiego zasięgu. Całość zaś dzieje się kilkadziesiąt lat po apokalipsie. Więc co? To nie jest postapokalipsa, a może postpostpostapokalipsa? ;-)

I jaki więc z tego płynie wniosek?

Straszne, przerażające, apokaliptyczne wydarzenie - dziejące się zarówno w umyśle człowieka, jak i w świecie rzeczywistym (ale niech ktoś powie, gdzie się dzieje taki "Matrix"?!) - jeśli zostanie obudowane grą konwencjami, splotem wyświechtanych motywów, wówczas otrzymamy świeżo pachnące, choć ugotowane z resztek danie. W sumie coś jak bigos hultajski.

Zajrzyj także:
"Sucker Punch" - recenzja na Trzynastym Schronie
"Sucker Punch" - recenzja na Pandorum
"Animowane szorty z uniwersum Sucker Punch" - wpis na Pandorum

Szneki postapo #1

2011-02-27T10:30:00.000+01:00

Co to jest stary sznek, w odniesieniu do kultury masowej, do której zaliczymy także postapokalipsę? Będzie to oklepany, wyświechtany banał, motyw, rozwiązanie fabularne pojawiające się dziełach (a czasem nie-dziełach) kultury postapokaliptycznej.

Że to coś złego - zapytacie się? Ależ skąd! Przecież np. niespełniona miłość jest stałym motywem romantycznych historii w dziełach, które mimo kilkuset lat na swoim karku, nadal inspirują i frapują. A mimo to nadal powstają nowe historie, nowe motywy, w których jedno "chce", ale drugie "nie może". Pójdźmy więc w stronę postapokalipsy.

Wybudzenie ze śpiączki

Plakat z filmu "28 dni później"

Postapokalipsa musi się jakoś zacząć - to rzecz oczywista. Stosując terminologię inżynierską, muszą zaistnieć stany:

- początkowy - preapokalipsa

- nieustalony - apokalipsa

- ustalony - postapokalipsa.

A przede wszystkim musi być bohater/grupa bohaterów, z którymi będziemy przeżywać ich zmagania ze skutkami upadku świata. Jak ich wprowadzić w świat zamętu? Wystarczy wprowadzić bohatera w śpiączkę, uśpić go jakoś jednym słowem i wybudzić gdy już jest PO, nawet w TRAKCIE!

Ale fajno! Ale fajno, no nie?!

Jest zaskoczenie, jest niepewność, jest "czystość umysłu" do nowej sytuacji, w jakiej z naszym bohaterem się znaleźliśmy. Nasz bohater nie wie nic, my nie wiemy nic razem z nim. Budzimy się sami w szpitalnym łóżku - bo w końcu najlepiej w śpiączce znaleźć się w szpitalu - jeszcze trochę nam doskwiera przyczyna śpiączki, jeszcze mamy w głowie traumę wydarzenia, które nas do tego stanu doprowadziło, a tu nowa sytuacja.

No i gdzie tu owa sznekologia? Gdzie banał, gdzie czający się za rogiem bezsens? Zaznaczam - czający się - bo nie znaczy to oczywiście, że dany motyw przekreśla nam całość.

Plakat z serialu "Walking Dead"

No proste, bo jest takie coś jak czas, który musi upłynąć od zajścia zdarzenia, do rozwinięcia jego skutków. Pomińmy może preapokalipsę, bo jej specyfika wymaga odrębnego podejścia do czasu i weźmy pod uwagę apokalipsę i postapokalipsę. Otóż samo zdarzenie apokaliptyczne, jego wystąpienie może trwać relatywnie krótko. Wymiana ciosów atomowych, deszcze zalewające świat, zombiaki uciekające z tajnego laboratorium wojskowego. Dzień, tydzień, miesiąc, co i tak będzie krótszym czasem w porównaniu do rozwinięcia skutków apokalipsy i przejściu jej w stan po - czyli postapokalipsę.

Ile człowiek może tkwić w śpiączce? Nauka zna wieloletnie przypadki, w których chora osoba musiała być poddana szczególnej opiece. Rozum "śpi", ale ciało domaga się ciągłej opieki. Mycia, karmienia, obsługi czynności fizjologicznych, wreszcie zwracania uwagi na możliwość pojawienia się odleżyn. Jak można to zapewnić podczas, gdy świat dookoła się sypie i wali na przysłowiowy zbity pysk?

Nie można też zapomnieć o tym, że miejsca opieki zdrowotnej jak przychodnie czy szpitale, mogą być w pewnych przypadkach apokalipsy ważnymi punktami przyjmowania chorych i rannych, którym dała się ona w skórę. A tu jeszcze zajmuj się człowieku leżącym w ciszy osobnikiem, który nie przyłoży ci obżyna do głowy, jak nie opatrzysz jego rannego towarzysza. Jest oczywiście aparatura podtrzymująca życie, ale im będzie ona lepsza, tym będzie bardziej skomplikowana, więc tym bardziej będzie potrzebować nadzoru i kontroli innych wykwalifikowanego personelu. Znajdźcie takiego podczas upadku cywilizacji, nie mówiąc już o stałym dopływie energii elektrycznej, która zasili wszystkie niezbędne w przypadku śpiączki medyczne mechanizmy.

To tylko zabawa, to tylko rozrywka powiecie, ale czy ma być pozbawiona sensu? Matematyczne obliczenia ile człowiek wytrzyma w śpiączce bez opieki, są dobre na zajęcia w akademii medycznej, a nie na analizę motywów w postapokalipsie. Równie dobrze przecież dany przypadek apokalipsy może nie mieć nic wspólnego z logiką. Ale dążyć trzeba ku lepszemu, a nie dołować w dół.

O to więc optymalne zestawienie warunków, które wybudzenie ze śpiączki nie uczynią Sznekiem postapo #1. Ale przecież i tak wiemy, że nikt się do tego nie zastosuje ;-)

Przepis jak ~~nie zrobić~~ Szneku postapo:

- Bohater doznał lekkich obrażeń ciała, a główną przyczyną zapadnięcia w śpiączkę był stres, szok, uraz duszy. Dzięki temu po wybudzeniu nie będzie potrzebował dalszej, skomplikowanej opieki medycznej tylko szybko włączy się wir zdarzeń.

- Stan śpiączki trwał maksymalnie tydzień (granica wytrzymałości na brak wody), a sam pacjent miał dostarczane podstawowe środki medyczne, w postaci np. grawitacyjnie dołączonej kroplówki.

- Apokalipsa trwała maksymalnie parę dni, zaś stan rozwinięcia skutków PO, nie wpłynął na miejsce, w którym znajdowała się osoba w śpiączce.

Dzieła postapokalipsy z motywem wybudzenia się bohatera ze śpiączki:

- "28 dni później"

- "Człowiek demolka" (no powiedzmy)

- "Walking Dead"

oraz na doczepkę bo tematyka szpitalna:

- "Dzień Tryfidów"

Smacznego!

Postapokalipsa czyli co? #3

2011-01-19T02:33:00.005+01:00

Praca z konkursu "Metro 2034 #2" na Trzynastym Schronie.
Autor: fmshelby.

Wielesprzecznych ze sobą doznań estetycznych, duchowych, nawetcielesnych. Wiele twarzy postapokalipsy.

Banał,sztampa, wręcz ograny produkt kultury masowej, gdy jej twarzą stajesię maska p-gazowa, skórzana kurtka i obrzyn w łapie. Jak film "Księga ocalenia".

Głód,strach, zimno, zapach menela na Twoim osiedlu walczącego by przeżyćnastępny dzień. Jak film "Droga".

Poznaći zrozumieć obie twarze, to poznać i zrozumieć postapokalipsę.

Zombie na święta, zombie od święta

2011-01-02T21:33:00.002+01:00

Czy tematyka zombiacza może pachnieć świeżością? Jakkolwiek to dziwnie nie brzmi może, mimo faktu, że dzisiejsza kultura masowa może być ograniczana tylko przez tzw. poprawność polityczną, i to tylko gdy się celuje w wielką kasę i masową publikę.

Dlatego wydaje mi się a wręcz tak uważam, że powiew świeżości może dodać połączenie zombiaków ze stylizacją retro oraz dodatkowo pchnięcie tego w czasy zimnowojennej paranoi z przełomu lat 40'ch i 50'ch.

Zombiak - jak wspomniałem we wpisie Zombie, jeszcze więcej zombie! - może być dobrym substytutem do kanalizowania ludzkich strachów i fobii.

Kiedy trwał "najgorętszy okres" Zimnej Wojny - czyli właśnie w okresie o jakim wspomniałem wyżej - pokazanie na ekranach amerykańskich kin komunistów odpalających atomówki, skończyło by się wezwaniem przed komisję McCarthy'ego i oskarżeniem filmowców o propagowanie komunizmu. No bo skoro oni nam odpalają to są lepsi od nas, a wy to jeszcze promujecie - chore i absurdalne myślenie polityków zawsze było, jest i będzie obecne, do tego starające się określić i uregulować każdą dziedzinę życia. Dlatego by oswoić widzów do realnych strachów Zimnej Wojny, straszono ich w kinie inwazją obcych, szalonymi naukowcami lub zmutowanymi robalami. Czas na rozrywane ciała, pożerane przez hordy nieumarłych/ożywonych/nie całkiem żywych przyszedł dopiero z hipisowską rewolucją wolnej miłości, gdy skończyło się sztywne udawanie radości i szczęścia w ramach czystych ubranek i radosnych buzi. To przecież w "roku miłości" czyli w 1968 weszła na ekrany "Noc żywych trupów" George'a Romero.

A dzisiaj? Jest wiele możliwości - w tym technicznych oraz wiele powodów by widza zombiakami postraszyć, wprowadzić w zadumę no i oczywiście wyciągnąć od niego kasiorę. Można to zrobić za pomocą dobrego filmu "28 dni później", spieprzonego "28 tygodni później", holiłódzko sztucznego i wykalkulowanego "Jestem legendą", czy nawiązującego właśnie do konwencji retro - zimnowojennej "Fido". Z tym, że - aby było jeszcze bardziej pokręcono i świeżo - Zimna Wojna i strachy przed komunizmem, zostały zastąpione przez pojawienie się zombiaków, które opanowały sporą część świata. Czyli jak się chce to można.

W związku z tym można nakręcić też quasi poradnik jak dać sobie radę z zombiakami, gdy zaczną nachodzić nasze domostwa w okresie świątecznym. O to i on:

Zimowe oblicza postapokalipsy

2010-12-15T16:54:00.004+01:00

"Wrzesień" - okładka książki.

Melancholijno-smutne

Na gruzach wyśnionej i wymarzonej przez polako-katolików Polski, USA i Rosja w końcu wzięły się za łby. Zaborcy, którzy zgotowali nam (i słusznie) drugi pakt "Ribbentrop-Mołotow", stracili do siebie wszelkie sentymenty, kiedy poszło o bogactwa naturalne. Kraj, który znamy od małego został przez wszystkich zapomniany. Wśród wypalonych wraków czołgów i bojowych wozów piechoty - niemych świadków potyczek amerykańsko-rosyjskich grabarzy Polski - w lasach przekradają się chyłkiem stada kanibali. Nad te teatrum nadciąga powoli zima nuklearna. Pochmurne lato, deszczowa jesień, śnieżna i mroźna zima. Świat bez przyszłość, kraj bez znaczenia, ludzie których już nie ma.

To tylko koniec powieści Tomasza Pacyńskiego "Wrzesień" - smutnej, nie niosącej pocieszenia w tej naszej polskiej, ułańskiej fantazji. Dzięki fanatykom, którzy uważali, że bezkarnie można uprawiać swoje polityczne gierki straciliśmy swoje szanse. A wszystko przykryje biały i czysty śnieg.

******

Rodzinno-mroźne

"Pojutrze" - plakat z filmu.

Normalność zniszczyła "podstawową komórkę społeczną jaką jest rodzina", śnieżna i mroźna apokalipsa może ją scalić z powrotem. Oczywiście pod gwiaździstym sztandarem Stanów Zjednoczonych, bo w jakim innym kraju byłoby to możliwe. Dobrze przy tym, że ojciec wyruszający odnaleźć zasypanego w Nowym Jorku śniegiem syna, to wytrawny badacz, a przy tym polarnik. I to taki co działał w terenie, a nie grzał dupę w cieple uniwersyteckiej katedry. Zima nie ma szans! A pozostali? Dla nich czeka azyl w jeszcze ciepłym Meksyku.

Film "Pojutrze" może i jest głupi jak 150 ºC (w filmie powietrze mające taką, ujemną temperaturę zamraża całą północną półkulę), może można na niego zwalić wszelkie krytykancie pomyje i skierować je na adres reż. Rolanda Emmericha, który lubuje się w takim fajansiarsko-patriotyczno-pełnym wartości kinie. Ale mimo to (miał premierę w 2004 roku) ten film się broni, nadal frapuje. Może dlatego, że nadal nic nie wiemy o Ziemi, której gościny tak nadużywamy.

******

"Droga" - plakat z filmu.

Przytłaczające i duszne

Świat zwariował, przyroda - choć martwa - zwariowała, ludzie zwariowali. Może dlatego, że zaczęli jeść samych siebie, a jak dobrze wiemy chorobę "szalonych krów" mogą mieć też ludzie. Przez ten świat, urwany jakby prosto z kosmosu idzie ojciec i syn. Tylko oni, gdyż najmocniejsze uczucie jakie może być między ludźmi czyli instynkt macierzyński odszedł razem z matka w ciemną, zimną noc. Zostało ich dwóch. Syn urodzony w momencie kiedy to wszystko się zaczęło, niewinny, nieporadny jak tylko niewinne i nieporadne może być dziecko. Ojciec, ze wszystkich sił starający się ocalić w sobie i w swoim dziecku resztki człowieczeństwa. A o te w świecie pełnym pożarów, martwej roślinności, padającego śniegu i deszczu cieżko.

Nawet z reguły laskowo-niuniato wyglądająca Charlize Theron, nie uroniła rąbka ze swojego piękna, i a ni trochę nie ociepliła postaci, którą zagrała w filmie "Droga". A skoro tak, to sytuacja musi być naprawdę poważna mimo, że zima nie jest tu uciążliwa. Za to barwna i kolorowa, jak krew na śniegu...

Czy masz już swojego Pałkę?

2010-12-12T23:04:00.005+01:00

Okładka komiksu "Laleczki".

Brutalny i pełen postapokaliptycznego plugastwa komiks Macieja Pałki "Laleczki", ze specjalnym autografem autora można nabyć na Allegro. Idealny prezent na nadchodzący czas konsumpcyjnego zacieszu i radości.

Laleczki na Allegro >>> Uwaga - komiks może się spodobać. Klikasz na własną odpowiedzialność!!!

Postapokalipsa czyli co? #2

2010-12-12T02:56:00.001+01:00

Natiq Aghayev i jego concept art do Projektu V13.

Kilka postapokaliptycznych kanonów opartych na przyczynach dojścia do apokalipsy:

1) Postapokalipsa na Ziemi, spowodowana tylko i wyłącznie realnymi oraz faktycznymi przyczynami jak np. wojna atomowa, szaleńcy z chorymi wizjami rozpętujący polityczny zamęt, katastrofy naturalne oraz kosmiczne, kryzys związany z wyczerpaniem się zasobów naturalnych, bakteria/wirus powodujący masowe umieranie.

2) Postapokalipsa na Ziemi, a jej pochodzenie mieści się w realnych i prawdopodobnych zakresach przyczynowo-skutkowych. Mogą to być np. hordy zombiaków powstałe w wyniku eksperymentów biologicznych, inwazja obcej cywilizacji, odkrycie zaginionej cywilizacji bądź istot żyjących na Ziemi przed wiekami.

3) Postapokalipsa na Ziemi, ale jej przyczyny mogą mieć źródło magiczne, nadprzyrodzone bądź religijne.

4) Postapokalipsa bez ograniczeń - dzieje się wszędzie i w wyniku jakichkolwiek przyczyn.

Zima może być postapo!

2010-12-06T03:43:00.009+01:00

I znów w tym roku mamy zimę. Znów,bo właściwie to już drugi raz. Z wielkimi oporami pożegnaliśmypod koniec lutego śnieg i mrozy, choć te prawie, że polarnemieliśmy w styczniu. A tu znów w grudniu od nowa! Doszło nawettego, że politycy największej partii opozycyjnej obwiniają o takistan pogody rząd i grożą powołaniem specjalnej komisji!

Zaraz - czy tu nikt nie zwariował? Czymoże my wszyscy nie obserwujemy właśnie objawów zbiorowegoidiocenia? Tylko kto jest idiotą? Jeden czy drugi śmieszny pajac zSejmu, cynicznie opowiadający największe brednie do mikrofonówdziennikarzy, którzy jak hieny czekają na swój żer by mieć tematna newsa? A może widzowie - podobni do dawnych Rzymian jedzącychsute posiłki przy dźwiękach zabijanych przez dzikie zwierzętaludzi - emocjonujących się gierkami politycznych cwaniaków? Tobyłby nawet niezły temat do rozważań - przed nami prawdziwaapokalipsa! O to spadł śnieg, ludzie stoją w samochodowych korkachlub korkach, rząd się chwieje, dziennikarzom leci dym z uszu boemocje sięgają zenitu, nikt nic nie wie, cały kraj stoi! Tylko, żecała Europa ma tak samo, a śnieg i mróz w naszym obszarzegeograficznym lubił uderzać w te porze roku. I czym tu sięemocjonować? No skoro widać, że do wzbudzenia odpowiedniejpodniety nie wystarcza już wiedza co niejaka Lejdi (z)Gaga nosi nadupie, to społeczeństwo (a raczej ta jego część, która śledzielektroniczne media) w swojej zbiorowej głupocie musi oddawać sięszałowi zdziwienia, że o tej porze spadł śnieg i jest mróz. Nobo kiedy k...a miał spaść, jak nie w lipcu, no nie?

Ale darujmy sobie rozważaniaspołeczno-polityczno-medialne, a przyjrzymy się kwestii jak zimajest obecna w fantastyce postapokaliptycznej.

Pierwsze co przychodzi na myśl tooczywiście teoria zimy nuklearnej wynikająca z abstrakcji (będącejczymś nieskończenie nielogicznym, ale przez to prawdopodobnej)globalnej wojny atomowej. Bardzo prawdopodobnej podczas trwaniaZimnej Wojny, kiedy naprzeciw siebie stały dwa bloki militarne:państwa zachodnie pod egidą Stanów Zjednoczonych, oraz ZwiązekRadziecki ze swoimi "satelitami" - w tym oczywiście zPolską. Wybuchy głowic jądrowych na powierzchni Ziemi miaływznieść do wyższych warstw atmosfery pyły, które miały by tamzostać i zmniejszyć ilość energii, którą do Ziemi wysyłasłońce. Na Ziemi zaś doszłoby wtedy do globalnego oziębienia izlodowacenia.

Art promujący projekt gry Forlorn World.

Skąd się wzięła taka koncepcja? Napewno w wyniku analogii do wielkich wybuchów wulkanów w XIX wieku,kiedy zaobserwowano lokalne oziębienia. Ale jak dokonywano wówczaspomiarów klimatu? Co z cyklami pogodowymi, co z aktywnościąSłońca?

Wreszcie co z pacyfistyczną propagandąna Zachodzie, podsycaną przez agentów ZSRR, któremu byłooczywiście na rękę osłabianie potencjału odstraszania zachodniejbroni atomowej, przez kreowanie nacisku społecznego na władze (niedopomyślenia oczywiście w społeczeństwie radzieckim, trzymanymkrótko za mordę). Mimo to motyw nuklearnej zimy w mniej lub wbardziej szerszym kontekście wykorzystano w koncepcji świataznanego z serii gier Fallout oraz w projekcie gry Forlorn World.

Plakat z filmu "Pojutrze".

Drugi aspekt to oczywiście medialniegłośne zmiany klimatyczne, spowodowane czynnikami naturalnymi bądźludzkimi. Czynniki naturalne to np. zmiany pola magnetycznego Ziemi,zmiany w prądach morskich czy choćby uderzenie meteorytu ikonsekwencje podobne do tych w przypadku nuklearnej zimy. No sąjeszcze czynniki ludzkie, które zbiorczo wrzuca się do wora znapisem globalne ocieplenie. Tu mamy coś takiego jak opisałem napoczątku, tylko na szerszą skalę i niosące do tego konkretneskutki. Czyli rozpętanie histerii przeciw emisji tzw. gazomcieplarnianym z CO₂czele, który jest demonem gorszym niżciasteczkowy potwór wyżerający małemu dziecku kaszkę (okrutnazbrodnia przyznacie). Tylko czemu z gazami cieplarnianymi walcząpaństwa zachodnie - tym razem z Polską, która formalnie do nichnależy - a nie takie potęgi przemysłowe jak Chiny, Indie czy Rosjatego za cholerę nie wiem. Tego nie wiedzą chyba też twórcyfantastyki postapokaliptycznej, gdyż nie rozpieszczają nasprodukcjami, w których ludzie walczyli by z zimą. Bo i nad czym tusię rozwodzić, skoro już kiedyś doszło zimy na całego. Tooczywiście okres zlodowaceń, które na obszarze Europy miałymiejsce w okresie z przerwami od miliona do kilkunastu tysięcy lattemu. I co? I nic! Ludzie, którzy z czasem coraz bardziej ichzaczynali przypominać i którzy zaczynali zasiedlać kontynenteuropejski jakoś przetrwali. Stąd co się dziwić, że de factotaka apokalipsa jest nudna, bo jest wpisana w zręby naszej kultury,która bierze przecież swój początek w Europie. Tu zawsze byłozimno, zwłaszcza w zimie, a mimo to ludzie tworzyli cywilizacje itkwiła w nich ta jakaś niepohamowana żądza ekspansji i rozwoju.Owszem, kulturę zachodnią ukształtowała "ciepła"kultura grecka i rzymska, i wpasowane w to również "ciepłe"chrześcijaństwo, a nie "zimne" wierzenia np. ludówskandynawskich. Ale mimo to, w Europie zima od zawsze była, odzawsze przychodziła pod koniec roku, bo taka była kolej rzeczy.Tylko dziś ta prawda - aby mogła być uważana za zaskoczenie -musi być podana w formie wręcz sensacyjnej, jak choćby w filmie"Pojutrze". Nasza planeta poważnie się rozregulowuje, ale żeby nietrwało to wiele tysięcy lat (jak w przypadku epok lodowcowych)tylko zmieściło się w dwugodzinnym filmie, to objawem dysonansówklimatycznych są gwałtowne obniżenia temperatury do -100 ºC,bo dochodzi do zasysania zimnego powietrza z górnych warstwatmosfery...

Aświstak - w obowiązkowych rękawiczkach siedzi i zawija skręta...

Blog boli.blog.pl z jak zawsze z aktualnym komentarzem do rzeczywistości.

Iczemu teraz się dziwić, że ludzie zachodu traktują zimę jakdopust boży, gdy kojarzy im się ona z czymś nierealnym jak naukimistrza Yody. Mimo to - trzymając się gwiezdnowojennej narracji -nie należy lekceważyć potęgi naszej planety. Ziemia działawedług swoich mechanizmów i robiła to już wcześniej zanim ludziepojawili się na niej. Pech jednak chciał, że dinozaury nie miałyrynków finansowych, przemysłu oraz mediów i wszystkich tychwytworów cywilizacyjnych ludzi, które nijak nie mogą siędopasować do zasad według których działa Ziemia. Nawet pory rokunijak się mają do kursów akcji! Ideałem była by więcogólnoświatowa temperatura i wilgotność, która panuje wmaklerskim biurze na Wall Street czy w londyńskim City. A toprowadzi tylko do konkluzji, że tematyka pogodowa, a tym bardziej tazimowa nie będzie dobrym paliwem, które zasili fantastykępostapokaliptyczną.

Itak przeliśmy do trzeciego aspektu zimy w postapokalipsie. Tym razemoczywiście oczywistego czyli samej zimy, która przyszła bo takwypadło jej po prostu w kalendarzu, bez oglądania się na to, żewłaśnie wybuchła wojna (a choćby i atomowa), doszło do kryzysuenergetycznego, w społeczeństwie zaszły drastyczne zmianyspowodowane wieloma czynnikami, począwszy od chorób, epidemii askończywszy na załamaniu gospodarczym. Nie fantastyka a normalnykalendarz, który wskazał początek grudnia bądź stycznia i trach- spadł pierwszy śnieg i przyciął mróz. I kto ma wtedyprzerąbane? Oczywiście mieszkańcy północnych obszarów AmerykiPłn, Europy oraz Azji. Ale w połowie roku kiedy u nas pojawi sięlato, to na południu wypadnie zima. Choć faktem jest, że napółkuli południowej nie ma za dużo skupisk ludzkich, któremogłaby dotknąć prawdziwa zima: południowa Afryka, południeAustralii. Stąd cała zimowa postapokalipsa musi dziać się napółkuli północnej.

Plakat z filmu "Droga".

Jakaona wówczas będzie? Zimna, głodna, mokra, szara jak każdy dzieńkloszarda starającego się przetrwać do następnego dnia. Brutalnai nie uznająca zasad, gdy opcją będzie zamarznięcie w zimnymbunkrze lub innym schronieniu z pustym żołądkiem. Taka jak choćbyw filmie Droga, który mimo swojej słabości wynikającej zeświadomych niedomówień oryginalnego tekstu, jest chyba najlepszymprzedstawieniem zasad rządzących zimowym światem. Apokalipsęwywołują najprawdopodobniej zmiany w mechanizmach kierującychdziałaniem naszej planety. Choć nie było doszło do biblijnego wśrodkach swojej ekspresi armagedonu, stało się coś gorszego.Poziom docierającego do powierzchni Ziemi słonecznego światładrastycznie spadł, coś się stało z wegetacją roślin, a wzwiązku z tym wyginęły zwierzęta. Zostali sami ludzie, w szarejscenerii padającego śniegu, pożarów wymarłych lasów czysporadycznych trzęsień ziemi. Wyjściem na przeżycie stał siękanibalizm.

Choćby takjak już wcześniej wspomniałem, ustawienie świata wpowieści/filmie "Droga" zostało dość oszczędnie zarysowane. Dlanaszych rozważań można by równie dobrze przyjąć, że to skutekzmian w prądach morskich spowodował pojawienie się "wiecznejzimy" - pory pogodowej nie tyle mroźnej i śnieżnej - aleciągle mokrej i ciemnej. Czyli coś w tym stylu, z jakim jeszcze doniedawna w Polsce mieliśmy do czynienia: środek zimy czyli połowastycznia, a za oknem temperatura około 0°C,ciągle padający śnieg zmieniający się przy ziemi w deszcz igęste, nisko wiszące chmury. Tylko, że taką pogodę mamy przezcały rok. Zwariują rośliny, zwariują zwierzęta, zwariują teżludzie. A może właśnie tak wyglądała by owa mityczna nuklearnazima? Zimą mamy mroźną i śnieżną zimę, latem chmurnąpopierdołkę z deszczami, z temperaturą niewiele ponad kilka °C.I nic wspólnego z mroźnym, rześkim ale słonecznym dniem, którysprawia, że wszystko jakoś chce się bardziej.

Faktemjednak jest, że taką pogodę mają mieszkańcy północnychobszarów Kanady, Skandynawii czy rosyjskiej Syberii. Polarne noce,lato krótkie, z temperaturami nie wzbudzającymi szału. Normalnarzecz, która nie wzbudza w nas większych emocji, skoro wiemy, żeludzie jakoś tam żyją i dają sobie radę. Ale co by się stało,gdyby taki klimat był na całym świecie, a na pewno we wcześniejzakreślonym przeze mnie obszarze, na którym zimowa postapokalipsadziać by się musiała?

Pókico więc ma za wiele dzieł z kręgu kultury postapokaliptycznejporuszających kwestię zimy, póty cieszmy się tą za oknem, amrozy i śnieg traktujmy w miarę możliwości jako przypomnienie namprzez przyrodę, że to ona tutaj rządzi.

Zombie, jeszcze więcej zombie!

2010-11-26T02:25:00.000+01:00

Czy tego chcemy czy nie tematyka zombiacza jest dziś reprezentatywna dla całego nurtu fantastyki postapokaliptycznej. Żywy trup - stosując semantykę partii rzekomo prawej i sprawiedliwej - został wręcz odzyskany dla kultury współczesnej z mrocznej i wyeksploatowanej tematyki fantasy. Wystarczy wysyp zombiaków w spokojnym i cichym miasteczku i już jest apo i postapo razem wzięte!

Co więcej, zaczyna już dochodzić do uzombiaczania rzeczy - w tym przypadku powieści - które można by podłączyć pod wszystko, tylko nie pod zombiaków. Powieść "Duma i uprzedzenie i zombie" to, hmm... prequel znanej powieści Jane Austen pod tym samym tytułem, tylko bez truposzy. I co z tego, że na zachodzie tak mają - powiecie - że mielą tą samą bułę po raz n-ty dodając tylko nowe przyprawy. U nas niedawno ukazała się powieść "Przedwiośnie żywych trupów", która jak łatwo się domyśleć jest przeróbką "lekturowej" powieści Stefana Żeromskiego. Szału nie ma, to raczej tylko zabawa konwencją, ciekawostka, ale parcie zombiaków na szkło jest!

Dlaczego?

No to mała analiza paru powodów, rozpatrywanych oczywiście pod kątem świata zachodniego i jego zapotrzebowań kulturalnych:

1) Przystępność bezpiecznej tematyki

Kryzys finansowo-gospodarczy na świecie, tzw. "wojna z terrorem", świtający na horyzoncie kryzys energetyczny oraz wodny to tylko niektóre elementy budujące stan zagrożenia na świecie. Stan zagrożenia widziany oczywiście z pozycji USA i Europy zachodniej. A skoro są jakieś strachy (wzmagane także mitem roku 2012) to warto je oswajać za pomocą tematyki katastroficzno-apokaliptycznej-postapokaliptycznej w kulturze i sztuce.

Na giełdzie spadły ceny akcji, rząd chce wydłużyć emerytury, talibowie atakują w Afganistanie - słowem masz już tego dosyć. Przychodzisz więc do domu odpalasz konsolę albo kino domowe i w zależności od wyboru medium kopiesz tyłki zombiactwu lub szczerzysz japę, widząc jak oślizłe stwory gonią a potem pożerają niunię na szpilkach (podobną trochę do tej suki szefowej).

Jaka inna problematyka postapokaliptyczna przebije się do kultury masowej? Terroryści posługujący się wojującym islamem są niepoprawni politycznie, skoro mamy imigrantów arabskich u siebie. No i jesteśmy zależni od arabskiej ropy naftowej i gazu. Wojna atomowa? To przecież jakieś ramoty dobre dla fanów popłuczyn Toma Clancy'ego. Rosnąca potęga Chin? Cicho, bo jeszcze nie zrobimy z nimi interesu i nie zarobimy na tym. Natomiast katastrofy naturalne są nudne.

Zombiak zaś jest neutralny politycznie oraz światopoglądowo. Kopa z półobrotu albo headshota może mu więc sprzedać każdy. Do tego, żadnej skomplikowanej filozofii tu nie ma - jest truposz, który jakoś ożył i chce nas zjeść. A my się przed nim bronimy. I tyle.

2) Oswajanie wypieranego strachu przed śmiercią

Otwierasz gazetę/internet a tam wiadomość o tym, że Madonna (wyglądająca lepiej niż twoja dziewczyna) ma nowego - młodego - gacha, zaś premier Włoch Silvio Berlusconi (wyglądający lepiej niż twój ojciec) zabawia się z nastoletnimi dziewczynami w basenie. Bonzowie pociągający sznurki świata polityki, biznesu i kultury są z roku na rok coraz starsi i coraz - wynikający z tego faktu - brzydsi. Ale pieniądze i potrzeba bycia na świeczniku "odmienia" rzeczywistość jaką kreują media.

Młodość, młode ciało stało się takim samym towarem jak mydło i węgiel - służy do sprzedaży, a zarazem dzięki niemu można właśnie zwiększyć sprzedaż wszystkiego. Stąd czemu się dziwić, że świat celebrytów tworzący ową presję na bycie młodym, również sam jej ulega.

Kto stoi ponad tym? Zapewne brzydcy i grubi redaktorzy pism/portali plotkarskich, które żyją z dostarczania głodnemu motłochowi wieści z wielkiego świata. Ale to nie do końca jest prawda. Bo są też przecież normalni konsumenci, którzy choć nie śledzą z zapartym tchem historii o sztucznym odmładzaniu się celebrytów to codziennie pływają w "sosie młodości", w którym nawet papier do tyłka musi reklamować chuda i zgrabna niunia "bo inaczej to się nie sprzeda".

Mimo to każdy uczestnik tego cyrku choćby i podświadomie czuje, że przed starością i śmiercią się nie ucieknie. Im bardziej kurczowo będziemy sztucznie trzymać się młodości, tym bardziej będziemy zbliżać się do kresu naszego życia, który zapowiada starość. A na końcu jest śmierć.

Nie można więc jej jakoś poniżyć, obśmiać? Owszem można! Dać jej pstryczka (kopa) w nos pod postacią żywego trupa, któremu jest obojętne czy jest żywym czy martwym.

Gdy George Romero w 1978 roku nakręcił "Świt żywych trupow" to pod płaszczykiem kolejnej historii o zombiakach opanowujących świat, przemycił satyrę na społeczeństwo konsumpcyjne. Jego rimejk z 2004 roku to tylko/aż sama akcja przeplatana pseudofilozoficznymi dylematami. I takie są też współczesne historie growo/filmowe o zombiactwu. Cywilizacja ludzka może i upada, ale to się nie liczy bo najważniejszy jest bohater, który skopie truposzom tyłki a do tego uratuje zgrabną niunię. Tryumf młodości i piękna nad brzydotą i śmiercią, ot co!!!

I tak to się jakoś kręci w kolejnych grach, filmach a nawet powieściach. Zombiak nie dość, że może zastąpić wojnę atomową, to jeszcze zastąpi ojca jak w filmie "Fido". Zombiak rozerwie (nie dosłownie), zombiak zabawi, tylko z rzadka kiedy czegoś nauczy. A prawie w ogóle, a jak już to w niszowej produkcji "Dead Meets Lead" trafi tam skąd się tak naprawdę wziął. Czyli na Karaiby.

Postapokalipsa czyli co? #1

2010-11-24T04:23:00.002+01:00

Choć postapokalipsa to tylko wąska część szerokiego nurtu fantastyki, to może być w nią wplecione wiele elementów, których byśmy się nawet nie spodziewali.

A jak:

- atom punk

- asteroida

B jak:

- broń atomowa

- bakterie

F jak:

- Fallouty

K jak:

- kanibalizm

- katastrofy naturalne

- kryzys energetyczny

- konflikt o bogactwa naturalne

R jak:

- retrofuturyzm

- (słoneczny) rozbłysk

- (zbuntowane) roboty

S jak:

- surwiwal

U jak:

- upadek cywilizacji

W jak:

- wirusy

- wojna atomowa

Z jak:

- zanik człowieczeństwa

- Zimna Wojna

- zombie

Biografia H.P.Lovecrafta w Polsce

2010-11-23T03:46:00.014+01:00

Wielki Ojciec i jego dziecko.

Czy twórczość Howarda Phillipsa Lovecrafta (bo tak się ów pan w "pełni" nazywa) ma coś wspólnego z postapokalipsą? Z tą monotonną i kanoniczną nie, ale przecież nie tą mamy się tutaj zajmować. Więc jak to jest z tym Lovecraftem?

Owszem, gdy spojrzymy na twórczość Mistrza pobieżnie i na szybko to otrzymamy obraz literatury grozy, pisanej specyficznym językiem oddającym emocje bohaterów. Histeryczne wręcz emocje! My - mający za popkulturalne bóstwo Chucka Norrisa i jego "półobrot" - takiego też byśmy sprzedali niewypowiedzianej grozie czającej się plugawym mroku trzewi ciemnego lasu i mrocznych bagien. Bo tak właśnie pisał Lovecraft o swoich bohaterach, gdy dochodziło do ich spotkania z TAJEMNICĄ. A oni zamiast owej tajemnicy pociągnąć z lacza, wpadali w obłęd, panikę, szaleństwo. Do tego jeszcze powodem owych fobii i lęków były oślizgłe stworzaki, rybio-ludzie na czele z gościem, który powstał w wyniku chędożenia się ośmiornicy z nietoperzem - czyli słynnego Cthulhu.

I gdzie tu postapokalipsa do biedy nędzy jest - spytacie.

A no właśnie. Ów Cthulhu i cała ta plugawa menażeria nie pojawiają się na kartach opowiadań Lovecrafta ot tak z przysłowiowej dupy. Owa mitologia związana z Przedwiecznymi (bo tak im na imię) pokazuje ich jako potężnych i tajemniczych bogów, z innego świata, którzy z chęcią pobóstwili by się także na Ziemi. A ich "boskość" objawiła by się u ludzi m.in. panicznymi lękami, strachem, szaleństwem, itp.

I tu docieramy do sedna problemu twórczości H.P.Lovecrafta. Otóż można ją śmiało uważać, za pierwowzór postapokalipsy dziejącej się w umyśle. Nie wojna atomowa, zombie czy bunt robotów ale szaleństwo dopadające ludzi. Przypomnijcie sobie w sumie średni film Zdarzenie i to co zabijało ludzi. A teraz ukonkretnijmy to tak, że ludzie zaczynają się zabijać w szale, strachu, bo coś im karze. I robi się mało śmiesznie bo zombiakowi zawsze sprzedamy norrisowskiego kopa, a temu co siedzi w naszej głowie nie. Chyba, że się jej pozbędziemy.

Owszem, twórczość Lovecrafta może trącić myszką, a nastrój grozy blaknąć przy Piłach czy Hostelach. Ale gdy zaczniemy zastanawiać się nad koncepcją "postapokalipsy w umyśle" za pomocą współczesnych interpretacji koncepcji samotnika z Providence - jak choćby świetnym filmem Johna Carpentera W paszczy szaleństwa - to co innego.

I dlatego właśnie postać i twórczość H.P. Lovecrafta nadal frapuje wielu ludzi, którzy widzą w niej coś więcej niż macki Cthulhu i lasy Nowej Anglii. A 30 listopada w Polsce pojawi się biografia Mistrza przygotowana przez wydawnictwo Zysk i S-ka. Ponad 1000 stron, to w sam raz idealna odrutka na terror świątecznego zacieszu, który jak co roku o tej porze nas dopada.

Więcej:

Co pan prezydent dowiedziałby się o Lovecrafcie?

Biografia Lovecrafta po polsku

Biografia Howarda Philipsa Lovecrafta

Test 4 echo

2010-11-23T02:06:00.000+01:00

Twoja stara jest postapo